| Çocuk Gelişimi, Sanat ve İş Eğitimi İlişkileri |
|
| Yazar Ülkü Özen | |||||||||
| Pazartesi, 10 Ağustos 2009 | |||||||||
|
A-Toplumsal gelişim: Çocuk resimlerinde tek figürden uzaklaşarak çok
figüre geçer yani figürlerin sayısındaki artmayla anlaşılır. Çocuğun
toplum içinde yaşadığı bilincine varması burada söz konusudur. D-Bedensel Gelişim: Çocuğun basit kalem kullanması kaslarının durumuna bağlıdır. Çocuğun araç ve gerece olan hakimiyeti bedensel gelişimini ortaya çıkarır. E-Kişilik Gelişimi: Çocuğun kişilik gelişimi, yukarıdaki maddelerin tümüyle yakından ilgilidir. İlk başta birbirlerine çok benzeyen çocuk resimlerine daha sonra bakıldığında birbirlerinden farklı yönlerde, biçimlerde, renklerde, ayrıntılarla ortaya çıkar. Bunlar çeşitli etkenlerin ortaya çıkardığı kişilik meselesidir. Kişilik hakkında bir fikir edinebilmek için çocuğun birçok resmini incelemek gerekir. Çocuk gelişimi üzerinde en fazla durmamız gereken konu grafiksel gelişimdir.  Çocuğun Grafiksel-Çizgisel-Gelişimi1-Karalama Devri: İki Yaşta başlar. Karalamalar bilinçli değildir. Beyin kontrolünden yoksun, tamamen motor hareketleriyle ortaya çıkan izlerdir. İlkönce geniş kavislerle kol hareketleriyle doğan izler, sonraları bilek hareketleri ile meydana gelen yuvarlak ve karışık çizgilere dönüşür. Daha sonraları bu yuvarlanan kalıplaşan çizgiler kopup kendi aralarında guruplaşır. 2-Benzetme ve İsteme Devri: 2,5-3 Yaşlarında kendi aralarında kopup birleşmeler gösteren karalamaları çocuk kendine göre bir şeye benzetmeye çalışır. Anlatım yardımıyla isteme devrinde belirli bir karalamayı benzer bir amaç için tekrarlar. 3-İlk Sembol Devri: 3,5-4 yaş çocuk anlatımının(dilin) daha iyi gelişmesiyle sembolik ifadeye girer. İlk sembolik ifade insandır. İnsan resmi bir yuvarlak baş ve bu yuvarlaktan çıkan çizgi durumunda kol ve bacaklardır. Rengin önemini bilmez. Rengin farkını hissetmez. Yüzey gelişmemiştir. Sadece çizgiseldir. 4-Şematik Devir: 5–6 yaş çocuğun öğrenmesi geliştikçe sembollerde gelişmiş, şemalara dönüşmüştür. Bu devirde yarı yarıya yüzey doldurma vardır. Eşyalar hiçbir zaman eşyanın kendi rengi değildir. a) Eşyalar havada uçar. b)Mekân fikri yoktur. İlk mekâna giriş taban çizgisiyle başlar. Perspektifte yoktur. c)Çocuk çeşitli eşyaları yatırarak anlatır. Masa çizildiğinde ayakları yana yatıktır. d)Bir eşyanın görünmeyen yanının gösterilmesi başlar. Buna saydamlık denir. Çocuk kopya biçimlerini en çok bu devirde yapar. Eğer öğretmen veya anne baba çocuğa pratik ev hayvan vs. yapmayı öğretirse çocuk şematik devirden kurtulamaz. Bu tür çalışmalar (boyama kitapları vs.) zararlı faaliyetlerdir. 5-Somut İşlem Devri: 7 yaşından sonra başlar. Renklerinde daha gerçekçi olmaya başlar. Şematik devrin birçok özellikleri bu devrede görülür. Resimlerde kağıt tam olarak dolmaz. Hiçbir eşya diğerini örtmez.  6-Nesnel Gerçekçi Devir:(İlköğretim 1.2.3. sınıflar) İnsanlardaki hareketin resmedilmesi bu devrede başlar(çiçek toplayan bir kızın yere eğilmesi gibi) Özellikle vücut hareketlerini kavratmak için beden hareketlerini yaptırmada fayda vardır.9–10 yaş(4 ve 5.sınıfar)Objektif realist devir ya da katı gerçekçi devir başlar. Renk lokal renktir(ışık gölgeden arınmış eşyanın kendi rengidir) çalışmalar görseldir. Proporsiyon (vücut oranları) vardır. Yarı gelişmiş bir perspektif mevcuttur. Bu devirde çocuk sadece öğrendiklerini değil gördüklerini de yapma telaşı içindedir. Gördüklerini aynen yapamamaktan doğan bir çekingenlik vardır. Bu devirde bazı çocukların resimlerinde figürler azdır. Ancak normal bir eğitim sonucu bu problem ortadan kalkar. . 7.Ortaokul Çağı Katı Gerçekçi Devir(6.7.8.sınıflar):Bedensel ve ruhsal değişikliklerden fazlasıyla etkilendiklerinden Çizgilerdeki ürkeklik ilkokulun ikinci devresinde(4.5.sınıflar) daha fazla kendini gösterir. Buluğ çağı çocukların yaratıcılık yanını fazlasıyla etkiler gibi görünse de toplumun baskısı çocukları yaratıcılıktan çok kendini düşünmeye sevk eder. İlkel toplumlarda çocuklar bu devreyi her devrenin normalliği içinde atlatırlar. Davranışlarında bir kısıtlama olmaz. Özgür olma duygusu, kişiliklerini bulma hevesi yaratıcılığı iyi yönde etkiler. Resimlerinde ayrıntılı olmaya başlar. Eşyayı ayrıntılarıyla görüp, eşyayı bize olduğu gibi verme çabası içindedirler. Işığın eşya üzerindeki etkisini görüp, bize verme hevesi ayrıntılı olmalarını daha çok etkiler. İnsanlar hareketleriyle daha gerçekçi çizilir. Perspektif gelişmek üzeredir. Anlatım yönleri kuvvetlenir. Kız ve erkek öğrencilerin ilgi duyduğu konular farklıdır. 8.Artistik İfade Devri:(Lise çağındaki çocuklar, daha sonrası)15 yaşından sonra başlar. Perspektif tam gelişir. Sanat konuları, sanat tarihi, sanat estetiği bu devirde kolaylıkla verilir. Anlatım çeşitlenir, güçlenir. Romantik, realist, sembolik, dekoratif ve benzeri gibi biçimlere girer. Bu devirde dikkat edeceğimiz en önemli nokta öğrenciyi etkimiz altında bırakmamaktır. Öğrencileri kendi eğilimleri içinde geliştirmek gerekir. Çocuğa yön verebilmelidir. Hiç bir basamakla diğeri arasında kesin bir sınır yoktur. Çocuk bu aşamaları geçirirken üç ana faktörün etkisinde bulunur. Yaratma isteği, gördüğünü olduğu gibi verebilme isteği, sanatkârane bir şey yaratma isteğidir. Çocuğun Grafiksel –Çizgisel-Gelişimiyle ilgili açıklamalar Sanat ve İş Eğitimi Metodu dersi hocam, saygıdeğer M.Zahit Büyükişleyen ‘in dersinde tuttuğum ders notlarından alıntıdır. Fotoğraflar, Bahçeşehir Kemer Anaokulu Öğrencilerinin iki boyutlu çalışmaları  Favori olarak ekle (11) |  Bu yazıyı web sayfanızda alıntılayın
|
|||||||||
Yorumlar (1)
| < Önceki | Sonraki > |
|---|
